Foto: uit open bronnen
Dyslexie wordt vaak gereduceerd tot één simpel ding – “hij kan niet goed lezen”. Maar het is eigenlijk een veel complexer en dieper verhaal
Bron:
Ondanks het feit dat ongeveer een op de tien mensen met dyslexie leeft, is het nog steeds een van de meest onbegrepen neurodiversiteit aandoeningen. Het is dus tijd om de mythes te ontkrachten, maar zonder dramatisering en zoete illusies, meldt RTÉ.
In de populaire cultuur wordt dyslexie al jaren afgeschilderd als een oordeel of een ‘geheime superkracht’. Beide benaderingen staan ver van de realiteit. Voor sommigen is het een dagelijkse uitdaging op school, voor anderen is het een eigenschap die nauwelijks in de weg zit op volwassen leeftijd. Maar het belangrijkste punt is dat dyslexie er niet voor iedereen hetzelfde uitziet.
Daarom zijn er zoveel mythes rond ontstaan, die niet alleen kinderen maar ook volwassenen, ouders en leerkrachten treffen.
Mythe #1: dyslexie gaat alleen over lezen
Ja, leesproblemen zijn een van de belangrijkste manifestaties van dyslexie, maar alles reduceren tot alleen letters is een vergissing. Dyslexie wordt vaak in verband gebracht met:
- werkgeheugen (het vermogen om informatie in je hoofd vast te houden en ernaar te handelen);
- snelheid van informatieverwerking;
- complexiteit van uitvoering van meerstapsinstructies.
Bijvoorbeeld, de zin “pak je notitieblok, sla pagina 12 open en doe de derde opdracht” kan veel moeilijker zijn dan het lijkt. Het gaat niet om luiheid of onoplettendheid – het gaat om hoe de hersenen informatie verwerken.
Mythe #2: dyslexie kan “ontgroeid” worden
Dyslexie heeft een genetische oorsprong. Als het in de kindertijd aanwezig is, blijft het bestaan op volwassen leeftijd.
Maar de belangrijke nuance is dat de omgeving verandert. Een kind zit elke dag in een systeem waar lezen, schrijven en toetsen de basis van alles zijn. Als volwassene kun je een beroep kiezen waarin je sterke kanten naar voren komen en de moeilijke aspecten worden geminimaliseerd of gecompenseerd.
Dyslexie verdwijnt niet, maar de impact kan minder merkbaar worden.
Mythe #3: Dyslexie komt vaker voor bij jongens
Dyslexie komt bijna even vaak voor bij jongens als bij meisjes.
De reden voor de oude mythe is gedragsmatig. Jongens zijn eerder geneigd om af te leiden, hun discipline te verbreken en moeilijkheden te verbergen. Meisjes daarentegen hebben de neiging om problemen stilletjes te maskeren en zijn ijverig maar voortdurend overwerkt.
Als gevolg hiervan worden dyslectische meisjes jarenlang over het hoofd gezien.
Mythe #4: dyslexie geeft automatisch “superkrachten”
Het idee dat alle dyslectische mensen extreem creatief zijn, buiten de gebaande paden denken of artistiek talent hebben, klinkt aantrekkelijk. Maar de wetenschap ondersteunt dit niet.
Ja, iedereen heeft sterke punten, maar die worden niet gegarandeerd door dyslexie zelf. Bovendien kan het opdringen van het beeld van een “superdyslecticus” schadelijk zijn.
Kinderen die niet aan deze verwachting voldoen, beginnen te denken dat er “iets mis” met hen is. En dit is een directe weg naar een laag zelfbeeld.
Mythe #5: dyslexie is gemakkelijk te herkennen
Eigenlijk niet. Iedere dyslecticus heeft een ander profiel.
Een veelvoorkomend “masker” op jongere leeftijd is het uit het hoofd leren van teksten. Het kind raadt woorden van plaatjes of herinnert zich een boek maar leest het niet echt. Aan de oppervlakte ziet alles er normaal uit, totdat de eisen groeien.
Daarom is het zo belangrijk om zorgvuldig te observeren of het kind begrijpt wat het leest, en niet alleen bekende zinnen reproduceert.
Wat echt helpt
- vroegtijdige opsporing;
- eerlijke dialoog tussen ouders en leerkrachten;
- geïndividualiseerde aanpak;
- weigering van labels – zowel negatief als “lief”.
Dyslexie is noch een oordeel noch een gave, het is een neurodisfunctie waarmee volledig kan worden geleefd als ze wordt begrepen.
Het grootste probleem met dyslexie gaat niet over lezen of letters. Het zit in de mythes die ons verhinderen om de persoon door de diagnose heen te zien. Als we stoppen met het verwachten van ‘normaliteit’ of ‘superkrachten’ en individualiteit gaan zien, is er ruimte voor ontwikkeling, ondersteuning en echt vertrouwen. Want kennis is altijd de eerste stap naar acceptatie.
De site is niet veilig! Al je gegevens lopen gevaar: wachtwoorden, browsergeschiedenis, persoonlijke foto’s, bankpasjes en andere persoonlijke gegevens worden gebruikt door aanvallers.
